VƯỢT CÔN ĐẢO
“Vượt Côn Đảo” là tác phẩm đầu tay của nhà văn Phùng Quán đánh dấu bước ngoặt trong cuộc đời cầm bút của ông, xuất bản lần đầu năm 1954 và đã được nhiều người đọc hoan nghênh, đón nhận.
Sau Hiệp định Genève 1954, đất nước tạm chia làm hai miền chờ ngày thống nhất. Được có mặt trong cuộc trao đổi tù binh ở Sầm Sơn, Phùng Quán gặp gỡ những người tù cách mạng trở về từ Côn Đảo. Chính những câu chuyện của họ về những con người bất khuất và ý chí quật cường với hai lần vượt ngục thất bại là nguồn cảm hứng để Phùng Quán viết nên bản anh hùng ca “Vượt Côn Đảo”. Ý chí sắt đá, lòng quả cảm và nghị lực của những chiến sĩ cách mạng qua ngòi bút tài hoa bi tráng của Phùng Quán đã tái hiện lại bức tranh ác liệt của cuộc sống tù nhân bị đọa đày dưới sự cai trị của thực dân Pháp đồng thời khắc họa chân dung những con người bình thường mà lớn lao, dù thân trong ngục tối nhưng tâm trí vẫn sáng ngời lý tưởng cách mạng.
Đọc “Vượt Côn Đảo”, thế hệ trẻ hôm nay không chỉ yêu mến, trân trọng hơn những con người phi thường đã hy sinh tuổi xuân và xương máu cho hòa bình của đất nước mà còn được tiếp thêm nghị lực vượt qua bản thân vượt qua hoàn cảnh kiên định với mục tiêu để đi đến thắng lợi và thành công như lời nhắn gởi của Phùng Quán: “Người chiến sĩ khi đã quyết định dấn thân thì phải dấn thân đến cùng không quay đầu lại không rẽ ngang rẽ tắt không được thối lui, không được bỏ cuộc. Không có sự hèn hạ nào đáng ghê tởm hơn sự hèn hạ bỏ cuộc”
Côn Đảo, qua văn chương tài hoa của Phùng Quán đã trở thành bản hùng ca của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, là nguồn động viên tinh thần của cả một thế hệ người Việt Nam hy sinh xương máu vì độc lập tự do của Tổ quốc. Tiểu thuyết Vượt Côn Đảo được nhiều bạn đọc hoan nghênh đón nhận, đặc biệt là những người lính trong quân ngũ và ngay sau đó, năm 1955, tác phẩm đã nhận giải thưởng từ Hội Văn nghệ Việt Nam.
Sau hơn 70 năm kể từ lần in đầu tiên đến nay, đất nước trải qua nhiều thời đoạn lịch sử, sách được tái bản nhiều lần và vẫn được các thế hệ bạn đọc quan tâm, tìm đọc. Năm 2007, với bộ ba tác phẩm Vượt Côn Đảo, Tiếng hát trên địa ngục Côn Đảo và Tuổi thơ dữ dội, Phùng Quán đã được truy tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật.
